top of page
Search
  • tech6690

IAS 2023 - ჯანმოს ახალი რეკომენდაციები აივ ინფექციის ჩასახშობად

აივ-ისკვლევისმეთორმეტესაერთაშორისოკონფერენციაზე, რომელიც ორგანიზებულია შიდსის საერთაშორისო საზოგადოების (IAS) მიერ, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ (WHO) წარმოადგინა ახალი სამეცნიერო და პოლიტიკური რჩევები აივ-თანდაკავშირებით.

ჯანმო-ს ახალი გაიდლაინები და შემდგომი სისტემატური მიმოხილვა, რომელიც გამოქვეყნდა The Lancet-ში, აღწერს აივ-ის დათრგუნვისა და ვირუსული დატვირთვის გამოუცნობი დონის მიღწევის როლს ინდივიდუალური ჯანმრთელობის შედეგების გაუმჯობესებაში, ასევე აივ-ის შემდგომი გადაცემის შეზღუდვაში. გაიდლაინები ითვალისწინებს აივ ვირუსული დატვირთვის ძირითად ზღვრებს და მეთოდებს ამ ზღვრებიდან ვირუსული დატვირთვის რაოდენობრივი განსაზღვრისთვის; მაგალითად, აივ-დადებითი პირები, რომლებიც ანტირეტროვირუსული თერაპიის ერთგულების გამო მიაღწევენ დაუდგენელ ვირუსულ დატვირთვას, არ გადასცემენ ვირუსსპარტნიორებს და ზოგადად იმყოფებიან ვირუსის გაცემის დაბალი რისკის ქვეშ. მტკიცებულებები ასევე მიუთითებს, რომ როგორც კი აივ-ის გადამტანი მიაღწევს ვირუსულ დატვირთვას 1000 ასლი/მლ ან ქვემოთ (ე.წ. „ვირუსული ჩახშობილი დატვირთვა“), აივ-ის გადაცემის რისკი უმნიშვნელოა ან თითქმის ნულის ტოლია.


ჯანმო-ს ახალი გაიდლაინები და შემდგომი სისტემატური მიმოხილვა, რომელიც გამოქვეყნდა The Lancet-ში, აღწერს აივ-ის დათრგუნვისა და ვირუსული დატვირთვის გამოუცნობი დონის მიღწევის როლს ინდივიდუალური ჯანმრთელობის შედეგების გაუმჯობესებაში, ასევე აივ-ის შემდგომი გადაცემის შეზღუდვაში. გაიდლაინები ითვალისწინებს აივ ვირუსული დატვირთვის ძირითად ზღვრებს და მეთოდებს ამ ზღვრებიდან ვირუსული დატვირთვის რაოდენობრივი განსაზღვრისთვის; მაგალითად, აივ-დადებითი პირები, რომლებიც ანტირეტროვირუსული თერაპიის ერთგულების გამო მიაღწევენ დაუდგენელ ვირუსულ დატვირთვას, არ გადასცემენ ვირუსსპარტნიორებს და ზოგადად იმყოფებიან ვირუსის გაცემის დაბალი რისკის ქვეშ. მტკიცებულებები ასევე მიუთითებს, რომ როგორც კი აივ-ის გადამტანი მიაღწევს ვირუსულ დატვირთვას 1000 ასლი/მლ ან ქვემოთ (ე.წ. „ვირუსული ჩახშობილი დატვირთვა“), აივ-ის გადაცემის რისკი უმნიშვნელოა ან თითქმის ნულის ტოლია.


2022 წლის ბოლოს, აივ ინფიცირებული 39 მილიონიადამიანიდან 29,8 მილიონიიღებდა ანტირეტროვირუსულ მკურნალობას (ანუ აივ ინფიცირებულთა 76%); აქედან, თითქმის სამი მეოთხედი (71%) ცხოვრობდა ჩახშობილი ვირუსულიდატვირთვით. სტრესის ამ დონეზეადამიანის ჯანმრთელობა საკმარისადარის დაცული და არარსებობს სხვა ადამიანებისაივ-ით დაინფიცირებისრისკი. ეს არის ძალიანპოზიტიური ტენდენცია აივ ინფიცირებული მოზრდილებისთვის, მაგრამაივ-დადებით ბავშვებშივირუსული დატვირთვის ჩახშობისმაჩვენებელი მხოლოდ 46%-ია დაეს პრობლემა სასწრაფოდუნდა მოგვარდეს. ქვემოთ მოცემულია სხვა ძირითადიახალი სამეცნიერო და მეთოდოლოგიური ინფორმაციის შეჯამება, რომელიც წარმოდგენილი იყო ჯანმო-სმიერ IAS-2023 კონფერენციაზე.

აივ და მაიმუნის ყვავილი

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ შეგროვებული ზედამხედველობის მონაცემების ანალიზში მაიმუნის ყვავილის საერთაშორისო აფეთქების დროს, აღმოჩნდა, რომ დაინფიცირებულთა 82 000 შემთხვევიდან, ინფორმაცია პაციენტების აივ სტატუსის შესახებ ხელმისაწვდომი იყო დაახლოებით 32 000 შემთხვევაში. მათგან 52% იყო აივ-დადებითი, ძირითადად მამაკაცები, რომლებსაც სექსუალური კონტაქტი ჰქონდათ ჰქონდათ სხვა მამაკაცებთან და პაციენტების 80%-ზე მეტმა აღნიშნა, რომ მათი დაინფიცირება სწორედ რომ სექსუალური კონტაქტის დროს მოხდა.

16,000 ადამიანიდან, რომელთაც დიაგნოზირებული აქვთ აივ-თან დაკავშირებული მაიმუნის ყვავილი, დაახლოებით მეოთხედს (25%) აღენიშნებოდა აივ-ის პროგრესირებადი ან იმუნოსუპრესია, რამაც გაზარდა ჰოსპიტალიზაციისა და სიკვდილის რისკი. ჰოსპიტალიზაციისა და სიკვდილიანობის მაჩვენებლები აივ ინფექციით დაავადებულ ადამიანებში, რომლებიც იღებდნენ ანტირეტროვირუსულ პრეპარატებს და ჰქონდათ ადეკვატური იმუნიტეტი, შედარებული იყო აივ-უარყოფით პაციენტებში დაფიქსირებულთან. ამ დასკვნების გათვალისწინებით, ჯანმო რეკომენდაციას უწევს ქვეყნებს მაიმუნის ყვავილის გამოვლენის, პრევენციისა და მართვის სერვისების ინტეგრირებას აივ და სხვა სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციების პრევენციისა და მკურნალობის არსებულ და ახალ პროგრამებში. 2023 წლის მაისში, უკეთესი მზადყოფნისა და რეაგირების მეთოდების იდენტიფიცირებისთვის მაიმუნის ყვავილის მომავალი ზრდის შემთხვევისთვის, ჯანმო-მ წამოიწყო ელექტრონული გამოკითხვა, რათა გაეანალიზებინა სხვადასხვა პოპულაციის გამოცდილება 2022-2023 წლებში ევროპასა და ამერიკაში მაიმუნის ყვავილის აფეთქების დროს.



გამოკითხვაში, რომელიც ჩატარდა მამაკაცებთან, რომლებსაც აქვთ ტრანსგენდერული ურთიერთობებ, მოიცავდა 24000-ზე მეტ ადამიანს, აქედან 16875-მა შეავსო კითხვარი. გამოკითხულთა თითქმის 51%-მა შეიცვალა სექსუალური ქცევა (კერძოდ, შეამცირა სექსუალური პარტნიორების რაოდენობა), ხოლო 35%-მა განაგრძო ასეთი ცვლილებების დაცვა ერთი წლის შემდეგ. გამოკითხვის შედეგები იძლევა მნიშვნელოვან ინფორმაციას დაზარალებულთა მწარე გამოცდილებისა და საჭიროებების შესახებ და ხაზს უსვამს მაიმუნის ყვავილის ვაქცინაციისა და დიაგნოსტიკური სერვისების ხელმისაწვდომობის გაფართოების მნიშვნელობას მთელ მსოფლიოში.



აივ და კოვიდ 19

ჯანმო-ს გლობალური COVID-19 კლინიკური მონაცემების ჩაწერის პლატფორმის განახლებული ანალიზი 2023 წლის მაისამდე აჩვენებს, რომ აივ-ით მცხოვრები ადამიანები, რომლებიც ჰოსპიტალიზებულია COVID-19-ით, რჩებიან სიკვდილის მაღალი რისკის ქვეშ პრედელტა, დელტა და ომიკრონის ტალღების დროს; ხოლო საავადმყოფოში სიკვდილიანობის საერთო მაჩვენებელი იყო 20-24%. Omicron ვარიანტით გამოწვეული ტალღის დროს აივ ინფექციის გარეშე ადამიანების სიკვდილის რისკი შემცირდა 53-55%-ით დელტა ვარიანტის წინა ტალღებთან შედარებით, ასევე დელტა ტალღასთან შედარებით; თუმცა, აივ ინფიცირებულ ადამიანებში, ომიკრონის ტალღის დროს სიკვდილიანობის პროცენტული შემცირება სხვა ტალღებთან შედარებით ძალიან მცირე იყო (16-19%). ამ შეუსაბამობის შედეგად, სიკვდილის რისკი აივ-დადებით პირებს შორის ომიკრონის ვარიანტით გამოწვეული შემთხვევების ზრდისას 142-ჯერ აღემატებოდა რისკს აივ-უარყოფით პოპულაციაში.


პანდემიის ნებისმიერი ტალღის დროს, ჰოსპიტალიზაციის შემდეგ სიკვდილის რისკ-ფაქტორი იყო CD4 უჯრედების დაბალი რაოდენობა (200 უჯრედი/მლ-ზე ნაკლები), ისევე როგორც COVID-19-ის მძიმე ან კრიტიკული მიმდინარეობა საავადმყოფოში მიღების დროს.

„აივ ინფექციის კონტროლის არარსებობა რჩება მაიმუნის ყვავილის ეპიდემიისა და COVID-19 პანდემიის არასასურველი და ფატალური შედეგების რისკ-ფაქტორად“, - თქვა დოქტორმა მეგ დოჰერტიმ, აივ-ის, ვირუსული ჰეპატიტისა და სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციების ჯანმო-ს გლობალური პროგრამების დეპარტამენტის დირექტორმა . „ჩვენ უნდა უზრუნველვყოთ, აივის პრობლემატიკის მნიშვნელობის გათვალისწინება პანდემიისათვის მზადებისას. აივ-ით მცხოვრები ადამიანების დაცვა მომავალი პანდემიებისგან კრიტიკული გამოწვევაა და ადამიანების სიცოცხლის შენარჩუნება საჭიროებს აივ-ის დიაგნოსტიკასა და მკურნალობას, ასევე მაიმუნის ყვავილის და COVID-19-ის პროფილაქტიკურ ვაქცინებს; საზოგადოებაზე დაფუძნებული რეაგირების მექანიზმები, რომლებიც ეფექტური აღმოჩნდა აივ-ზე, ასევე მნიშვნელოვანი იქნება მომავალი პანდემიების წინააღმდეგ საბრძოლველად“.


აივ ტესტირების სერვისების ოპტიმიზაცია დიაგნოსტიკური ვარიანტების სპექტრის გაფართოებით და სერვისის მექანიზმების გამარტივებით

აივ ტესტირების ახალ გაიდლაინებში ჯანმო მოუწოდებს ქვეყნებს გააფართოვონ აივ თვითტესტირების ცნება და ხელი შეუწყონ ტესტირებას სქესობრივად და სოციალურად დაკავშირებულ ადამიანებში, რათა გააფართოვონ ასეთი სერვისები და განავითარონ აივ პრევენციისა და მკურნალობის სერვისები მაღალი დატვირთის მქონე ქვეყნებსა და რეგიონებში, სადაც ტესტირების დაფარვის ყველაზე დიდი ხარვეზები აღინიშნება

ეს რეკომენდაცია განსაკუთრებით აქტუალურია ამ კრიტიკულ მომენტში, როდესაც თვითმართვა და თვითტესტირება სულ უფრო მეტად აღიარებადი ხდება მსოფლიოს თითქმის ყველა კუთხეში. დღეს სწრაფი სადიაგნოსტიკო ტესტების მეშვეობით ნებისმიერს აქვს საშუალება მიიღოს ზუსტი პასუხი უმოკლეს დროში.

IAS-ის მეთორმეტე კონფერენცია აივ-ის კვლევის შესახებ აივ-ის მე-12 კვლევის კონფერენცია "IAS-2023" იმართება ბრისბენში 2023 წლის 23-26 ივლისს. კონფერენცია იმართება ყოველ ორ წელიწადში ერთხელ და ემსახურება აივ-ის ძირითადი, კლინიკური და პრაქტიკული კვლევის სფეროში ძირითადი მიღწევების მიმოხილვას.


დამატებითი ინფორმაციისთვის WHO-ს კონფერენციაში მონაწილეობის შესახებ იხილეთ https://who.int/news-room/events/detail/2023/07/23/default-calendar/who-at-ias-conference-2023

21 views0 comments

Comments


bottom of page